Khám vô sinh nữ khi đang có kinh: Có cần đổi lịch không? Đây là băn khoăn dễ gặp khi bạn đã sắp xếp công việc để đi khám nhưng kỳ kinh lại đến ngay trước ngày hẹn. Thực tế, một số xét nghiệm cần làm vào đầu chu kỳ, khi vẫn đang ra kinh. Việc giữ hay dời lịch cần dựa vào mục đích buổi khám và hướng dẫn của cơ sở y tế.
Đang có kinh có cần đổi lịch khám vô sinh nữ không?
Không nhất thiết phải đổi lịch. Nếu được hẹn xét nghiệm FSH và estradiol nền hoặc siêu âm đếm nang noãn đầu chu kỳ, đang có kinh có thể là đúng thời điểm. Ngược lại, chụp tử cung, vòi trứng thường cần hẹn sau sạch kinh và trước rụng trứng. Bạn nên báo ngày bắt đầu có kinh cho nơi đã đặt hẹn trước khi tự dời lịch.
Khám vô sinh nữ là quá trình đánh giá nguyên nhân khó có thai, có thể gồm những hạng mục thực hiện ở các ngày khác nhau. Vì vậy, một buổi chưa làm được hết xét nghiệm không đồng nghĩa với việc đến khám sai thời điểm. Bạn có thể tìm hiểu thêm khám hiếm muộn gồm những gì để hình dung vì sao bác sĩ có thể hẹn nhiều lần trong một chu kỳ.
Những đánh giá nào có thể thực hiện khi đang có kinh?
Xét nghiệm FSH và estradiol nền vào đầu chu kỳ
Khi có chỉ định đánh giá nội tiết nền, FSH và estradiol thường được đo cùng nhau vào ngày 2–4 của chu kỳ kinh. Đây là khoảng thời gian nhiều phụ nữ vẫn đang ra máu kinh. Nếu bác sĩ đã hẹn ngày 2 hoặc ngày 3, việc tự chuyển sang sau sạch kinh có thể khiến bạn bỏ lỡ thời điểm dự kiến lấy mẫu.
Mốc ngày này áp dụng cho mục đích đo nội tiết nền. Một xét nghiệm được chỉ định để trả lời câu hỏi khác có thể có lịch riêng. Bạn cần làm theo phiếu hẹn của mình, thay vì dùng lịch xét nghiệm của người quen.
Siêu âm đầu dò và đếm nang noãn đầu chu kỳ
Siêu âm đầu dò âm đạo có thể thực hiện khi đang hành kinh. Riêng việc đếm nang noãn thứ cấp, thường gọi là AFC, được đánh giá vào đầu chu kỳ để hỗ trợ nhận định dự trữ buồng trứng. Không cần mặc định rằng còn máu kinh thì hình ảnh siêu âm sẽ không sử dụng được.
Nếu bạn thấy ngại hoặc đang đau nhiều, có thể nói trước với bác sĩ để được giải thích và trao đổi về cách thực hiện. Việc siêu âm cần có sự đồng ý của bạn. AFC phản ánh các nang nhỏ quan sát được qua siêu âm, không phải số đếm toàn bộ trứng còn lại trong buồng trứng.
Xét nghiệm AMH và tư vấn ban đầu
AMH có thể được xét nghiệm vào bất kỳ ngày nào trong chu kỳ, nên việc đang có kinh không tự nó là lý do phải hoãn lấy máu. Tuy nhiên, bạn vẫn cần báo các thuốc đang dùng để bác sĩ diễn giải kết quả phù hợp.
AMH là một chỉ dấu hỗ trợ đánh giá dự trữ buồng trứng, không trực tiếp đo chất lượng trứng. Chỉ số này cũng không thể tự xác định bạn có mang thai tự nhiên được hay không. Kết quả cần được xem cùng tuổi và những thông tin sinh sản khác.
Buổi tư vấn về thời gian mong con và bệnh sử cũng có thể bắt đầu khi đang có kinh. Bác sĩ sẽ dựa trên thông tin thu thập được để sắp xếp các đánh giá tiếp theo, thay vì yêu cầu mọi người làm cùng một bộ xét nghiệm.
Những hạng mục nào có thể cần hẹn sang ngày khác?
Chụp tử cung, vòi trứng
Chụp tử cung, vòi trứng bằng thuốc cản quang, gọi là HSG, là thăm dò khác với siêu âm đầu dò thông thường. HSG thường được sắp xếp sau khi sạch kinh, trước rụng trứng. Trước thủ thuật, cơ sở y tế cần đánh giá khả năng mang thai và tình trạng viêm nhiễm liên quan.
Nếu lịch hẹn là để chụp HSG nhưng bạn vẫn đang ra kinh, cần liên hệ nơi thực hiện để được xác nhận hoặc bố trí lại. Bạn cũng cần tuân thủ hướng dẫn về quan hệ tình dục trong chu kỳ dự kiến chụp và báo nếu đã có quan hệ không bảo vệ. Không nên tự coi việc ra máu là bằng chứng chắc chắn loại trừ mang thai.
Ngày thực hiện cụ thể phụ thuộc chu kỳ và đánh giá của bác sĩ. Công thức “sạch kinh vài ngày rồi chụp” không phù hợp để tự áp dụng cho mọi người, đặc biệt khi chu kỳ ngắn hoặc ra máu kéo dài.
Xét nghiệm progesterone để hỗ trợ xác nhận rụng trứng
Nếu cần dùng progesterone để hỗ trợ xác nhận đã rụng trứng, thời điểm lấy máu thường vào khoảng một tuần trước kỳ kinh dự kiến tiếp theo. Đây không phải xét nghiệm mặc định làm trong những ngày đang hành kinh.
Ngày 21 chỉ có thể phù hợp với một số chu kỳ, không phải lịch chung cho tất cả phụ nữ. Với chu kỳ không đều, bác sĩ cần hướng dẫn thời điểm riêng. Cùng là xét nghiệm nội tiết nhưng FSH nền và progesterone có mục đích khác nhau, nên lịch lấy mẫu cũng khác.
Lấy mẫu tầm soát cổ tử cung nếu có chỉ định
Nếu buổi hẹn có lấy mẫu tầm soát cổ tử cung, cơ sở y tế có thể đề nghị thực hiện lúc không ra kinh để hạn chế ảnh hưởng đến mẫu. Điều này không đồng nghĩa toàn bộ phần đánh giá hiếm muộn đều phải hủy. Bạn cần hỏi rõ phần nào vẫn thực hiện được trong ngày hẹn.
Tầm soát cổ tử cung là chăm sóc dự phòng khi đến hạn, không phải xét nghiệm tự nó chẩn đoán vô sinh nữ. Việc có làm cùng buổi khám hay không phụ thuộc nhu cầu cụ thể của bạn.
Tính ngày 1 chu kỳ thế nào để không nhầm lịch?
Ngày 1 thường được tính từ ngày bắt đầu ra máu kinh thực sự, không phải ngày chỉ có vài vệt máu nâu hoặc lấm tấm trước kỳ. Nếu khó phân biệt, bạn nên mô tả diễn biến ra máu cho nơi đặt hẹn để được hướng dẫn.
Ví dụ, bạn chỉ lấm tấm máu vào chủ nhật, đến thứ hai mới ra kinh rõ như những kỳ trước. Khi đó, thứ hai thường được tính là ngày 1 và thứ ba là ngày 2. “Ngày 2 chu kỳ” không có nghĩa là hai ngày sau khi sạch kinh.
Nếu đang dùng thuốc nội tiết hoặc được theo dõi trong một chu kỳ điều trị, cần hỏi bác sĩ cách tính ngày áp dụng cho trường hợp của mình. Không tự dùng thuốc dời kinh chỉ để khớp lịch khám.
Nếu kinh không đều hoặc ra máu kéo dài thì nên làm gì?
Bạn có thể đi tư vấn ban đầu dù chưa xác định được ngày chu kỳ. Khi kinh rất thưa hoặc mất kinh, việc chờ mãi đến một kỳ kinh “đúng chuẩn” có thể làm chậm quá trình đánh giá. Bác sĩ sẽ xem xét tình trạng hiện tại rồi quyết định cần xét nghiệm gì và khi nào thực hiện.
Ra máu kéo dài cũng cần được đánh giá, thay vì chỉ liên tục dời lịch chụp hoặc xét nghiệm. Bạn nên ghi lại ngày bắt đầu ra máu, đồng thời mô tả lượng máu so với kỳ kinh thường lệ. Nếu có khả năng mang thai, cần nói rõ với bác sĩ.
Chu kỳ thất thường có thể liên quan đến rối loạn rụng trứng, nhưng không tự động đồng nghĩa với mất khả năng có thai. Bài viết về mối liên hệ giữa kinh nguyệt không đều và khả năng mang thai giúp bạn hiểu thêm vấn đề cần trao đổi khi đi khám.
Nên báo gì cho phòng khám trước ngày hẹn?
Khi liên hệ, bạn cần cho biết đang ở ngày nào của chu kỳ và buổi hẹn dự kiến làm gì. Nếu chưa có phiếu chỉ định, có thể nói đây là lần khám hiếm muộn đầu tiên để nhân viên y tế hướng dẫn cách sắp xếp.
“Em đang ngày 2 chu kỳ, vẫn còn ra kinh. Lịch hẹn của em là khám hiếm muộn lần đầu. Em giữ lịch đến khám hay cần bố trí lại phần xét nghiệm nào ạ?”
Mang theo kết quả khám cũ nếu có và báo những thuốc đang sử dụng. Việc có cần nhịn ăn hay chuẩn bị riêng hay không phụ thuộc xét nghiệm được chỉ định; cơ sở y tế sẽ hướng dẫn theo lịch thực tế của bạn.
Nếu đã đặt hẹn tại Phòng khám TS và cần hỏi lại thời điểm đến khám, bạn có thể Đăng ký tư vấn online miễn phí. Khi gửi yêu cầu, nêu rõ ngày bắt đầu có kinh để được hướng dẫn phù hợp với mục đích buổi hẹn.
Khi nào ra máu là lý do cần khám sớm?
Nếu ra máu nhiều bất thường kèm choáng hoặc ngất, cần đến cơ sở cấp cứu. Đau bụng đột ngột, dữ dội cũng cần được đánh giá ngay, thay vì chờ hết kinh mới đi khám.
Nếu có khả năng mang thai mà ra máu kèm đau bụng, đặc biệt đau lệch một bên, cần liên hệ bác sĩ sớm. Ra máu trong thai kỳ đôi khi bị nhầm với kinh nguyệt. Tình huống này cần được đánh giá theo triệu chứng, không tiếp tục xử lý như một lịch khám hiếm muộn thông thường.
Câu hỏi thường gặp
Lỡ ngày 2 chu kỳ thì có phải chờ tháng sau không?
Chưa chắc. Với xét nghiệm FSH và estradiol nền, khoảng ngày 2–4 thường được sử dụng, nhưng bạn cần xác nhận lại với bác sĩ đã hẹn. Nếu đã ngoài khoảng dự kiến, buổi tư vấn hoặc một số kiểm tra khác vẫn có thể thực hiện. Riêng lịch theo dõi điều trị cần tuân thủ chỉ định của cơ sở đang quản lý.
Có cần tự ngừng thuốc đang uống trước khi đi khám không?
Không tự ngừng thuốc để chuẩn bị xét nghiệm. Một số thuốc nội tiết có thể ảnh hưởng cách diễn giải kết quả hoặc cách tính ngày chu kỳ. Bạn cần báo tên thuốc và thời gian đã dùng để bác sĩ hướng dẫn, kể cả thuốc được kê ở cơ sở khác.
Khám vô sinh nữ khi đang có kinh: Có cần đổi lịch không? Cách quyết định phù hợp là kiểm tra buổi hẹn dành cho đánh giá nào rồi báo tình trạng chu kỳ cho nơi khám. Có kinh có thể là đúng lúc làm một số xét nghiệm đầu chu kỳ; những thăm dò cần sau sạch kinh sẽ được sắp xếp riêng. Bạn không cần tự hủy toàn bộ buổi khám chỉ vì kỳ kinh vừa bắt đầu.
Nguồn y khoa tham khảo
Thời điểm xét nghiệm nội tiết được đối chiếu với hướng dẫn ASRM về đánh giá hiếm muộn nữ. Phần giải thích AMH tham khảo khuyến nghị ASRM về các chỉ dấu dự trữ buồng trứng.
Thông tin thực hiện siêu âm khi có kinh tham khảo hướng dẫn siêu âm đầu dò của Guy’s and St Thomas’ NHS. Thời điểm chụp HSG được đối chiếu với tài liệu RadiologyInfo của các hội chuyên ngành chẩn đoán hình ảnh. Cách tính ngày chu kỳ tham khảo hướng dẫn dành cho người khám sinh sản của Worcestershire Acute Hospitals NHS.
Bài viết cung cấp thông tin giáo dục sức khỏe, không thay thế việc khám và tư vấn cá nhân với bác sĩ.
