Một nỗi lo rất thật của nhiều chị em đang điều trị bệnh mạn tính: “uống thuốc thế này có hại cho con không?”, rồi tự ý ngưng thuốc trước khi mang thai với hy vọng “cho sạch người”. Đây lại là điều nguy hiểm hơn cả bệnh. Vậy đang điều trị bệnh nền có mang thai được không, và cần chuẩn bị thế nào cho đúng?
Đang điều trị bệnh nền có mang thai được không?
Câu trả lời chung: phần lớn người có bệnh nền vẫn mang thai và sinh con khỏe mạnh được, với điều kiện bệnh được kiểm soát ổn định và có kế hoạch cùng bác sĩ trước khi mang thai. Tuyệt đối không tự ý ngưng thuốc. Nguyên tắc vàng là: kiểm soát bệnh ổn rồi mới mang thai, và điều chỉnh thuốc (nếu cần) phải do bác sĩ điều trị quyết định.
Vì sao không nên tự ý ngưng thuốc?
Với nhiều bệnh như tăng huyết áp, đái tháo đường, tuyến giáp, động kinh, lupus, việc ngưng thuốc đột ngột khiến bệnh bùng phát, gây hại cho cả mẹ lẫn thai nhiều hơn so với việc dùng thuốc phù hợp. Một số thuốc cần đổi sang loại an toàn cho thai kỳ, nhưng đó là quyết định y khoa, không phải tự ngưng. Đây là lý do bước đầu tiên khi có bệnh nền và muốn mang thai là gặp bác sĩ điều trị để được tư vấn, chứ không phải tự xử lý.
Các bệnh nền thường gặp và hướng chuẩn bị
- Đái tháo đường: kiểm soát đường huyết ổn định trước khi mang thai giúp giảm rõ nguy cơ dị tật và biến chứng.
- Tăng huyết áp: đưa huyết áp về ngưỡng an toàn, đổi sang thuốc phù hợp thai kỳ theo chỉ định.
- Bệnh tuyến giáp: ổn định chức năng giáp trước và theo dõi sát trong thai kỳ, liên quan nội dung bài tuyến giáp ảnh hưởng kinh nguyệt và sinh sản.
- Bệnh tự miễn (lupus…), động kinh: cần lên kế hoạch mang thai vào giai đoạn bệnh ổn định, phối hợp chuyên khoa.
Điểm chung: tất cả đều nên được đưa vào buổi khám tiền thai để bác sĩ đánh giá và phối hợp với bác sĩ điều trị, chi tiết trong bài khám trước khi mang thai gồm những gì. Việc theo dõi thai kỳ ở người có bệnh nền cũng cần sát hơn, theo nguyên tắc chăm sóc thai kỳ của Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS).
Câu hỏi thường gặp
Bệnh nền chưa kiểm soát ổn có nên mang thai chưa?
Thường nên ưu tiên kiểm soát bệnh ổn định trước, vì mang thai khi bệnh chưa ổn làm tăng rủi ro cho cả mẹ và thai. Bác sĩ điều trị sẽ tư vấn thời điểm phù hợp dựa trên tình trạng cụ thể.
Thuốc đang dùng có ảnh hưởng thai không thì làm sao biết?
Hãy hỏi bác sĩ điều trị, không tự tra mạng rồi ngưng thuốc. Nhiều thuốc có loại thay thế an toàn cho thai kỳ; bác sĩ sẽ điều chỉnh trước khi bạn mang thai nếu cần.
Có cần khám tiền thai riêng khi có bệnh nền không?
Rất nên. Người có bệnh nền cần buổi tư vấn tiền thai kỹ hơn, phối hợp giữa bác sĩ sản và bác sĩ điều trị bệnh nền, để vào thai kỳ với nền sức khỏe ổn định nhất có thể.
Bạn có bệnh nền và đang lên kế hoạch mang thai? Đăng ký nhận tư vấn để được hướng dẫn phối hợp; thêm câu hỏi tại chuyên mục hỏi đáp chuẩn bị mang thai.
Thông tin mang tính giáo dục sức khỏe, không thay thế chẩn đoán và điều trị y khoa. Luôn trao đổi với bác sĩ điều trị trước khi thay đổi thuốc.
