Dinh dưỡng 3 tháng đầu thai kỳ: Nên ăn gì và tránh gì để con phát triển tốt nhất?

3 tháng đầu là giai đoạn mẹ bầu lo lắng nhất và tìm kiếm thông tin nhiều nhất vì đây là quan trọng có ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi cho các giai đoạn về sau. Trong giai đoạn này quá trình tạo một số cơ quan của cơ thể diễn ra rất nhanh như: Não và tủy sống bắt đầu phát triển, tim bắt đầu hình thành và có nhịp đập, các chi trên cơ thể như tay, chân dần được rõ nét, mắt, tai, mũi và các cơ quan nội tạng cũng được hình thành đầy đủ. Vì thế, nếu chế độ dinh dưỡng mất đi sự cân bằng hoặc thiếu hụt trong giai đoạn này sẽ ảnh hưởng lớn đến sự phát triển sau này của thai nhi.

Vậy dinh dưỡng thai kỳ 3 tháng đầu nên ăn gì và tránh gì để con phát triển tốt nhất. Hãy để TS Group trở thành nguồn tin đáng tin cậy cho bạn! Cùng tham khảo những thông tin bổ ích trong bài viết này nhé!

Nhu cầu dinh dưỡng thay đổi thế nào khi có thai?

Khi mang thai cơ thể của người mẹ sẽ có nhiều thay đổi từ tâm lý, cân nặng đến cả nhu cầu về dinh dưỡng, vi chất để tạo nhau thai, nuôi thai nhi và cải thiện chất lượng sữa. Vẫn biết là nhu cầu dinh dưỡng cần được điều chỉnh ngay từ 3 tháng đầu, nhưng phải đúng với nhu cầu chứ không phải là tăng số lượng phải ăn lên gấp đôi. Vấn đề quan trọng là cần bổ sung đủ các vi chất và chất dinh dưỡng để khỏe cho cả mẹ và con.

Nhu cầu dinh dưỡng cũng sẽ thay đổi trong từng giai đoạn của hành trình mang bầu, dinh dưỡng thai kỳ 3 tháng đầu bạn cần bổ sung một số dưỡng chất chính như: năng lượng, chất đạm, sắt và canxi, cụ thể:

• Giai đoạn 3 tháng đầu: Chưa cần tăng nhiều calo, là giai đoạn thai nhi bắt đầu phát triển các cơ quan, đặc biệt là hệ thần kinh, cần bổ sung thêm axit folic để ngăn ngừa dị tật ở thai nhi.
• Giai đoạn 3 tháng giữa: Mẹ bầu cần bổ sung thêm từ khoảng 300–350 kcal/ngày và thêm các vi chất như Sắt, Canxi và Vitamin D để phát triển hệ xương và lượng máu của cơ thể cần bổ sung.
• Giai đoạn 3 tháng cuối: Mẹ bầu cần bổ sung thêm từ khoảng 450 kcal/ngày. Đây là giai đoạn thai nhi cần hoàn thiện não bộ và phát triển về cân nặng nên mẹ bầu cũng cần bổ sung thêm omega -3, ưu tiên chia nhỏ thành nhiều bữa ăn trong ngày.

Nhu cầu dinh dưỡng cần đủ các nhóm chất và vi chất cho sự phát triển của thai nhi trong giai đoạn đầu

Thực phẩm nên ăn nhiều trong 3 tháng đầu mang thai

Để thai nhi có một chu kỳ khỏe mạnh, mẹ bầu cần xây dựng chế độ dinh dưỡng cân bằng, khoa học và lành mạnh nhưng đảm bảo cần đầy đủ dưỡng chất cứ không phải cứ ăn nhiều hơn hay nhiều gấp đôi là đủ. Sau đây là nhóm thực phẩm nên ăn nhiều trong 3 tháng đầu:

Thịt nạc

Thịt nạc có chứa nhiều protein và là nguồn chất đạm dồi dào. Mẹ bầu trong giai đoạn đầu của thai kỳ cần bổ sung thêm năng lượng qua thịt nạc, bên cạnh đó nhóm thực phẩm này còn giàu vitamin B hỗ trợ người mẹ giảm bớt stress khi mang thai. Từ đó, tạo cảm giác ăn ngon miệng hơn giúp thai nhi phát triển toàn diện hơn.

Rau xanh, trái cây tươi và ngũ cốc nguyên hạt

Các loại rau xanh: cải bó xôi, bông cải xanh, măng tây, rau chân vịt. Các loại trái cây tươi:  cam, bưởi, bơ, đu đủ, chuối,. Các loại hạt: đậu phộng, hạt lanh, hạt chia, đậu đũa, đậu xanh và ngũ cốc nguyên hạt như: mì ống nguyên cám, mầm lúa mì, gạo lứt,…đều là những thực phẩm giàu dinh dưỡng, đặc biệt là nhóm vitamin B9, giúp ngăn ngừa dị tật ống thần kinh ở thai nhi ngay từ giai đoạn đầu.  

Cá hồi

Tâm lý của tất cả các người mẹ khi mang bầu đều mong muốn con của mình phát triển tốt, tăng cân đều nhưng bản thân thì có thể tăng nhẹ. Và cá hồi chính là thực phẩm rất giàu omega -3 và chất béo DHA giúp mẹ bầu và cả thai nhi cải thiện được sức khỏe tim mạch. Bên cạnh đó, omega-3 còn hỗ trợ phát triển hệ thần kinh, cải thiện thị lực cũng như sự phát triển của tế bào.

Trứng

Ngoài thịt nạc thì trứng là thực phẩm rất giàu protein và chất béo tốt. Ngoài ra, trứng còn là thực phẩm tổng hợp các vitamin A, B, D hỗ trợ tiêu hóa cho mẹ bầu, đồng thời phát triển thị lực cho thai nhi, vitamin D trong trứng còn giúp mẹ giảm được nguy cơ tiền sản giật. Một thành phần quan trọng có trong trứng không thể bỏ qua đó chính là Choline có tác dụng ngăn ngừa dị tật ống thần kinh ở thai nhi.

Cá hồi, bơ, rau xanh, thịt nạc là nhóm thực phẩm tốt cho cả mẹ và thai nhi trong 3 tháng đầu thai kỳ

Thực phẩm cần tránh tuyệt đối trong giai đoạn mang thai 3 tháng đầu

Bên cạnh những thực phẩm bổ dưỡng cho mẹ và bé trong giai đoạn 3 tháng đầu thai kỳ, vẫn có một vài thực phẩm nếu không biết cách sử dụng hoặc quá lạm dụng có thể gây tổn thương đến cho thai nhi. Sau đây là một số thực phẩm cần tránh:

• Các loại thịt sống: Thịt sống là nhóm thực phẩm khiến mẹ bầu dễ bị nhiễm khuẩn, khi ăn vào sẽ gây ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi.
• Thực phẩm chứa nhiều thủy ngân như cá kiếm, cá ngừ, cá mập,… đây là thực phẩm có thể ảnh hưởng đến não bộ của thai nhi nếu ăn quá nhiều.
• Quả đu đủ sống: Quả đu đủ sống có chứa rất nhiều nhựa – loại chất mủ gây co thắt tử cung. Nếu muốn ăn đu đủ, mẹ hãy chọn đu đủ chín có chứa nhiều chất xơ và nhóm vitamin A,B,C cùng nhiều khoáng chất khác.
• Thực phẩm chế biến sẵn: Những thực phẩm chế biến sẵn thường sẽ chứa chất bảo quản, đồ chiên rán hoặc nước ngọt chứa nhiều đường có thể khiến bạn bị tiểu đường thai kỳ. 
• Các chất kích thích: Một số thực phẩm có chứa chất kích thích như: Cafein, cà phê, rượu, bia cùng các loại đồ uống có ga khác sẽ ảnh hưởng đến sức khỏe của cả mẹ và thai nhi.
• Ngoài ra cần tránh một số loại rau như: rau ngải cứu, rau ngót, rau sam, rau răm…là các loại rau dễ gây co thắt tử cung – nguyên nhân dẫn đến sảy thai.
• Quả dứa: Chất chính trong quả dứa là bromelain – có tác dụng làm mềm tử cung dẫn đến sinh sớm. Nên hạn chế ăn để đảm bảo thai kỳ khỏe mạnh cho cả mẹ và con.

Đu đủ xanh, dứa, các loại thịt sống là nhóm thực phẩm mẹ bầu không nên ăn trong 3 tháng đầu thai kỳ

Vi chất không thể thiếu (acid folic, sắt, iodine, DHA)

Ngoài các thực phẩm tốt cho mẹ bầu trong giai đoạn 3 tháng đầu. Để thai nhi đủ dưỡng chất, phát triển tốt cho cả hành trình phía sau và đảm bảo sức khỏe cho người mẹ, bạn cần bổ sung thêm một số vi chất gồm:

• Axit folic: Theo một số nghiên cứu, nếu trong giai đoạn 3 tháng đầu thai kỳ, người mẹ thiếu axit folic có thể gây nguy cơ dị tật ống thần kinh ở thai nhi lên mức cao đạt ngưỡng 70%. Thực phẩm giàu axit folic có nhiều trong các loại rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt, trái cây và các loại đậu.
• Sắt: Theo khảo sát hầu hết phụ nữ khi mang thai đều thiếu sắt, ước tính hiện nay, có tới 21% các bà mẹ mang thai trên toàn cầu đều bị tình trạng thiếu máu. Vì thế, sắt là vi chất cần bổ sung mỗi ngày. Sắt giúp tăng hồng cầu, vận chuyển oxy đến cả mẹ và thai nhi. Thực phẩm chứa nhiều sắt: thịt nạc đỏ, hải sản, rau có màu xanh đậm,…
• Iodine: Iodine có vai trò giúp cơ thể tạo hormone tuyến giáp – hormone cần cho sự phát triển não bộ và hệ thần kinh của thai nhi. Nếu thiếu đi iodine gây ảnh hưởng đến sức khỏe của thai nhi như: Thiếu cân, sinh non, thai lưu hoặc sảy thai. Vì thế iodine là vi chất rất quan trọng đối với phụ nữ mang thai 3 tháng đầu.
• DHA: DHA là axit béo omega-3 là dưỡng chất hết thiết yếu cho sự phát triển não bộ và hệ thần kinh của thai nhi. Giai đoạn 3 tháng đầu là giai đoạn não bộ và các cơ quan hình thành và hoàn thiện, ngay từ đầu chu kỳ mang thai mẹ cần bổ sung đủ DHA, thậm chí bổ sung trước khi mang bầu. Cá hồi, cá trích, cá thu, cá mòi và các loại hạt là thực phẩm chứa nhiều DHA.

Axit folic, sắt, DHA và iodine là những vi chất thiết yếu cho sự phát triển của thai nhi trong 3 tháng đầu

Gợi ý thực đơn tuần đầu trong giai đoạn mang thai 3 tháng đầu 

Để cung cấp đủ chất dinh dưỡng và các dưỡng chất cần thiết cho mẹ bầu và thai nhi trong giai đoạn 3 tháng đầu, bạn có thể tham khảo thực đơn mỗi ngày trong vòng một tuần qua gợi ý sau đây nhé:

Thực đơn đa dạng cân bằng dinh dưỡng trong 1 tuần cho mẹ bầu tham khảo

Trên đây là những thông tin về dinh dưỡng thai kỳ 3 tháng đầu. Qua đó bạn có thể biết được nên ưu tiên bổ sung thực phẩm nào, những món ăn nên hạn chế để bảo vệ thai nhi khỏe mạnh và phát triển tốt. Tuy nhiên, cần bổ sung như thế nào, hàm lượng ra sao bạn có thể tham khảo lời khuyên từ bác sĩ, chuyên gia dinh dưỡng để bổ sung hợp lý.

Nếu bạn đang quan tâm đến sức khỏe cũng như chế độ dinh dưỡng cho cả mẹ và bé trong giai đoạn tháng đầu có thể liên hệ Phòng khám chuyên khoa phụ sản TS 319 Hồng Tiến để được hỗ trợ.

Thông tin liên hệ:

• Địa chỉ: Lô Số 29 – Khu Biệt Thự LK 319 Bồ Đề, phố Hồng Tiến, phường Bồ Đề, Hà Nội.
• Thời gian làm việc: từ 09h00 – 18h00 tất cả các ngày trong tuần, trừ ngày Lễ Tết.
• Tổng đài: 1900 25 55 65